Bezpieczna praca urządzeniami UTB w zimowych warunkach

Zimowa aura stawia przed operatorami i sprzętem Urządzeń Transportu Bliskiego (UTB) sporo wyzwań. Opady (śnieg, marznący deszcz), oblodzona nawierzchnia oraz mróz tworzą śliskie podłoże i utrudniają manewrowanie. Łatwo wtedy o poślizg wózka widłowego lub dźwigu, co grozi upadkiem ładunku albo kolizją. Mróz pogarsza też stan techniczny maszyn: gęstnieją płyny eksploatacyjne, spada wydajność akumulatorów, a kondensat może zamarzać. Zimą szybciej zapada zmrok, częściej występują mgły i opady, dlatego widoczność jest gorsza. To zwiększa ryzyko wypadków i przestojów w magazynach oraz logistyce.

Jakie sytuacje należą do najczęstszych zimowych zagrożeń?

Najczęściej dochodzi do utraty przyczepności na lodzie i poślizgów maszyn. Pojawia się też obciążenie termiczne silników i hydrauliki, a nieprzygotowany sprzęt miewa problemy z rozruchem lub zacinaniem mechanizmów. Zalegający śnieg może ukrywać przeszkody, a zamarznięta nawierzchnia wydłuża hamowanie. W takich warunkach pośpiech i błędy mają poważniejsze skutki, dlatego liczy się przygotowanie operatora i sprzętu.

Przygotowanie urządzeń UTB do pracy zimą

Zanim urządzenia transportu bliskiego trafią do codziennej pracy w warunkach zimowych, konieczne jest wcześniejsze zaplanowanie działań serwisowych i kontrolnych. Ten etap decyduje o tym, czy sprzęt będzie pracował stabilnie przez cały sezon, czy stanie się źródłem nieprzewidzianych przestojów. Przygotowanie UTB nie polega na jednym działaniu, lecz na sprawdzeniu kilku obszarów, które w niskich temperaturach reagują w różny sposób. Najważniejsze obszary:

• Silnik i hydraulika: Zastosuj oleje i płyny do niskich temperatur, nasmaruj przeguby i prowadnice, sprawdź filtry. Przed pracą pozwól maszynie popracować chwilę na biegu jałowym, aby układy osiągnęły temperaturę roboczą.
• Akumulator: Mróz skraca czas pracy baterii. Oczyść bieguny, dokręć klemy, sprawdź przewody i doładuj akumulator przed zmianą. W elektrykach zaplanuj częstsze ładowanie lub zapasowy prostownik.
• Układ chłodzenia: Skontroluj poziom i stan płynu chłodniczego oraz szczelność przewodów. Nieszczelności to częsta przyczyna awarii w niskich temperaturach.
• Ogumienie: Sprawdź ciśnienie i bieżnik, a zużyte opony wymień przed sezonem. W razie potrzeby zastosuj łańcuchy albo rozwiązania poprawiające trakcję.
• Oświetlenie i sygnalizacja: Zweryfikuj reflektory, lampy robocze, kierunkowskazy i światła ostrzegawcze. W zimie dobre oświetlenie zwiększa bezpieczeństwo na placu i w magazynie.
• Kabina operatora: Sprawdź ogrzewanie, uszczelnij drzwi i okna, nasmaruj zamki i zawiasy, skontroluj wycieraczki. Jeśli maszyna nie ma kabiny, rozważ osłony przed wiatrem i opadami.
• Konstrukcja i karoseria: Usuń ogniska korozji i zabezpiecz metalowe elementy. Wilgoć i sól przyspieszają rdzewienie.
• W sezonie zimowym wykonuj codzienny, krótki przegląd przed zmianą: hamulce, hydraulika, światła, sygnały i opony.

Bezpieczna eksploatacja UTB w zimie

Po zakończeniu etapu przygotowania technicznego pojawia się kolejny element, czyli sposób codziennego użytkowania maszyn. Warunki zimowe zmieniają tempo pracy i wymagają większej uważności przy wykonywaniu nawet rutynowych czynności. Właściwe nawyki operatorów oraz dostosowanie organizacji pracy pozwalają ograniczyć ryzyko sytuacji niebezpiecznych bez wchodzenia w skomplikowane procedury. Poza przygotowaniem sprzętu liczą się zasady pracy w zimie:

• Rozruchy i przerwy: Rozgrzewaj maszynę przed obciążeniem, a przy spadku mocy lub problemach z hydrauliką rób krótkie przerwy. W wózkach spalinowych utrzymuj pełny zbiornik paliwa, aby ograniczyć kondensację.
• Garażowanie i postój: Jeśli możesz, parkuj sprzęt w miejscu z dodatnią temperaturą i niską wilgotnością. Przy braku hali stosuj osłony na wrażliwe elementy. Unikaj gwałtownych zmian temperatur, pomocna bywa strefa buforowa 0-5°C.
• Nawierzchnia i otoczenie: Szybko odśnieżaj plac, usuwaj ubity śnieg i lód, posypuj nawierzchnię piaskiem lub solą. Zadbaj o drogi dla maszyn i pieszych oraz bezpieczne rampy i chodniki.
• Ostrożność przy operowaniu: Jedź wolniej, hamuj łagodnie, skręcaj bez gwałtownych ruchów. Zachowuj większy dystans od ludzi i przeszkód. Włączaj światła robocze i ostrzegawcze także w dzień, a przy ograniczonej widoczności używaj sygnału dźwiękowego.
• Czyszczenie maszyny: Po pracy usuń śnieg, lód i błoto pośniegowe z kół, podwozia i hamulców. Czyść szyby, lampy i elementy sygnalizacji, aby zachować widoczność.
• Dobra organizacja pracy i obserwacja warunków pogodowych pomagają ograniczyć przestoje. Przy silnych mrozach warto planować zadania tak, aby zmniejszać pracę na zewnątrz.

Bezpieczeństwo i komfort operatorów

Sprawnie działające urządzenie UTB nie gwarantuje bezpieczeństwa, jeśli pomija się czynnik ludzki. Zimą rośnie znaczenie warunków, w jakich pracują operatorzy, oraz sposobu, w jaki są przygotowani do wykonywania swoich obowiązków. Odpowiednie podejście do tej części organizacji pracy wpływa nie tylko na bezpieczeństwo, ale także na płynność realizowanych zadań i jakość wykonywanej pracy. Najważniejsze elementy:

• Odzież i wyposażenie: Ocieplane ubrania robocze, rękawice, czapka pod kask i obuwie z antypoślizgową podeszwą. W warunkach gorszej widoczności pomagają elementy odblaskowe.
• Przerwy i ogrzanie: Zapewnij dostęp do ogrzewanego pomieszczenia oraz ciepłych napojów. Wychłodzenie obniża koncentrację i zwiększa ryzyko błędu.
• Kabina i widoczność: Przed ruszeniem usuń zaparowanie szyb, miej pod ręką skrobaczkę i preparat do odmrażania zamków. W maszynach bez kabiny rozważ osłony.
• Szkolenie: Przed sezonem przypomnij zasady BHP dla pracy zimą: poślizgi, ograniczona widoczność, procedury awaryjne i zgłaszanie usterek.

Zapewnienie bezpiecznych warunków zimą to obowiązek pracodawcy, a jednocześnie realne ograniczenie wypadków, absencji i kosztownych przestojów.

ONZA Opole i zasady bezpiecznej pracy urządzeniami UTB w zimowych warunkach

Zimowe warunki wymagają spójnego podejścia do organizacji pracy urządzeń transportu bliskiego, w którym liczy się zarówno stan techniczny sprzętu, jak i sposób jego użytkowania oraz przygotowanie osób obsługujących maszyny. Dopiero połączenie tych elementów pozwala utrzymać ciągłość pracy i ograniczyć ryzyko nieplanowanych przerw. W praktyce oznacza to konieczność planowania działań jeszcze przed sezonem zimowym oraz systematycznego nadzoru w trakcie jego trwania.

Takie podejście pozwala firmom skutecznie funkcjonować nawet w trudniejszych warunkach pogodowych. ONZA Opole, jako wypożyczalnia i partner techniczny w zakresie podnośników oraz sprzętu do prac na wysokości, pomaga przedsiębiorstwom dobrać maszyny odpowiednie do warunków zimowych, zapewnia ich sprawność techniczną oraz przygotowanie operatorów poprzez szkolenia UDT. Dzięki temu prace mogą być realizowane bezpiecznie, sprawnie i bez zbędnych przestojów, także w okresach obniżonych temperatur.

Bezpiecznej pracy w sezonie zimowym!